Skip to content
17/09/2010 / kjersti70

Sånn i tilfelle (glucagon step-by-step)

Alle med diabetes skal ha slike orange pakkar. I dei er det ei sprøyte med væske i, og ein kolbe med mirakelpulver, og saman skal dette redde livet til ein diabetiker som har gått i insulinsjokk. Skumle greier, men viktig å vite litt om.

Vi blei vist denne sprøyta like før vi reiste frå sjukehuset. Det er nå 4 år sidan. Vi har aldri hatt bruk for sprøyta (eit tilfelle av alvorlig føling, men ho var i stand til å ete druer i staden). Eg har dermed aldri fått sett innhaldet igjen, for eg, i min enkelhet, har trudd at pakkane kunne ikkje åpnast – at det hadde noko med at dei skulle vere sterile å gjere. Kunnskapen om denne sprøyta var etter kvart blitt ganske dårlig. Eg visste at det var noko flytande som skulle sprøytast inn i noko anna, og så skulle ein snu og vende, suge opp og eg veit ikkje kva. Ikkje har vi vore så flinke å ha med glucagonsprøyta over alt heller. Den skal jo ligge kaldt, og er lett å gløyme sidan vi aldri har hatt bruk for ho. Men vi prøver, vi prøver. Eg veit at sprøyta er viktigare å ha for den som brukar insulinpenn, men ein er ikkje trygg for insulinsjokk med pumpe heller.

Nå hadde vi ei sprøyte som var utgått på dato, og da tok eg litt sjølvkurs på dette. Veldokumentert, med bilder og det heile. Jepp. Altså:

Man tager boksen med sprøyta i og åpnar. Voila! Endeleg ser eg innhaldet. Ikkje spesielt avskrekkande var det heller.

Eg las litt på det kvite arket som låg inni, men fann raskt ut at dette har ein jo ikkje tid til å stå å studere når situasjonen med besvimte barn i krampe oppstår. Bak papiret låg ei lita tegneseriestripe som var litt lettare å forholde seg til i farten. Da var det berre å begynne å mekke.

Først tar ein opp den vesle kolben med pulver i og tar av den orange hatten. Easy peasy. Dette går jo strålande.

Så tar ein tak i dette «skrekkens redskap», som alle ikkje-diabetikerar grøssar ved når dei tenker «diabetes». Mitt forhold til nåler har endra seg, men eg skal glatt innrømme at tanken på å dytte dette inn i meg sjølv ikkje har endra seg. Etter at vi begynte med pumpe syns heller ikkje snuppelure at det er ein god ide å sette sprøyter, så vi slit litt når pumpa har svikta og ho MÅ ha insulin.

Men tilbake til tema: ein tar altså tak i sprøyta og drar av denne hetta. Den satt litt fast, og var voldsom stor, og dobbel. Eg anar ikkje kvifor. Men den gjekk av greit. Stooor heRRRRlig nål inni.

Stikk nåla ned i gummien på kolben. Det var eit lite merke midt på gummien, og eg satte nåla inn der – veit ikkje om det var viktig eller ikkje. Det såg liksom ut som at det var det ein skulle. Sikkert ikkje viktig. Eg ber elles publikum om forståing for at ein er arkeolog, og ikkje har perfekt fransk manikyre. Berre ver glad eg ikkje hadde jord under neglene.

Sånn…klar. Pulveret i botten av kolben, spissen i kolben, klar til innsprøyting.

Så pressar ein stempelet på sprøyta inn i rolig tempo. Pulveret får seg ein dusj…

..og løyser seg opp ganske raskt! Kult!

Og så skal ein IKKJE gjere slik som eg gjorde her – riste. Eg trur at ein skal vende om på kolben eitpar gonger, for å unngå skum og bobler i væska. Men eg var litt fomlete og ny på dette her, så det får gå for denne gongen (tross alt, når ein er komme til dette trinnet har vel barnet på golvet fått enda eit nytt krampeanfall. Er lett å riste litt panisk da kan eg tenke meg).

Slik såg kolben ut nå, merk boblene etter mi febrilske, feilslåtte risting… Men ellers ser det jo fint ut. Blank livsnødvendig væske. «…berre vent litt vennen min, mamma skal berre dytte og snu og dille med denne dippedutten først…».

Og nå må denne væska opp i sprøyta igjen. Basic suge-prinsipp, som i alle fall pumpebrukarar kjenner til (når ein sug insulin frå kolben til pumpekolben). VIKTIG! Sjå til at stempelet er dytta heilt inn i sprøyta før du begynner å suge væske.


Dum-di-dum. Dette gjekk veldig greit ei stund, heilt til ein kom til siste skvetten. Den rulla rundt inne i kolben, utan at sprøytespissen fekk heilt tak, og eg sugde i staden inn mykje luft. Det er grenser for i kva grad ein kan vri og brekke rundt med nålespissen for å komme til siste dråpane, men litt fekk eg da tak i mot slutten. Det er vel også grenser for kor lenge ein har nerver til å dille rundt med dette når diabetikeren syng på siste verset (beklager ærligheten her, men la oss kalle ein spade for ein spade). Og ein ting til – pass på at ein ikkje dreg stempelet heilt ut av sprøyta. Eg antar at ein da risikerer å tømme ut heile innholdet, og det må vere RIMELIG dumt å sjå livnødvendig væske forsvinne mellom fingrane.

Når ein gir opp å få med seg alt (med mindre du er dyktigare enn meg), må ein halde sprøyta rett opp og trykke stempelet forsiktig inn slik at lufta blir pressa ut. Også dette er veldig basic kunnskap hos diabetikerar (men ikkje dei som skal hjelpe diabetikeren). Som de ser på bildet under var det masse luft i mi sprøyte – luft eg hadde sugd inn frå kolben i mi jakt på den siste glucagon-skvetten. Press stempelet inn til du ser at sprøyta er tom for luft, og det kjem væske og ikkje bobler ut av nåla.

Og så må ein dunke og knipse litt. Sjå etter bobler. Knips-knips, og føl deg som ein ekte sjukepleiar. Dytt i stempelet og få ut dei siste boblene. Det er ei lita boble like i knekken over peikefingeren min.

Slik såg mi livgivande sprøyte ut (derav hjertet). Som de ser er ikkje sprøyta full, men eg ser av bruksanvisninga at eit lite barn, som eg har, skal ha halv dose. Dette ville altså vere meir enn nok til henne. Kva ein voksen mann på 90 kilo skal gjere veit eg jammen meg ikkje – han må kanskje ha ei sprøyte til? Vi fekk beskjed om at sprøyta kunne settast omtrent kor som helst, men eg hadde nok satsa på eit lår eller ein bakende. Og ein stikk gjennom kle og bukser og det heile. Og ein treng ikkje vaske med sprit liksom. Den biten der tar ein ikkje så nøye ved insulinsjokk.

Det var dagens leksjon i å redde ein diabetiker i insulinsjokk. Eg håpar aldri vi kjem i denne situasjonen, men der er heilt klart ein risiko for at det kan skje. Vi har enno ikkje gjort det slik at ho går rundt med glucagonsprøyte over alt. Vanlige folk vil ikkje greie å mekke dette saman, utan å ha øvd på førehand. Eg kan ikkje ta kurs på dette til alle mennske som ho møter på sin veg. Dessutan kan jo ikkje ha kjøleskap i sekken heller… Vi klamrar oss fast i tanken på at honning vil redde henne (det har ho alltid i sekken), og tanken på at ambulansepersonale vil vite kva dei skal gjere.


Advertisements

4 kommentarar

Kommenter innlegget
  1. Lotte / Sep 17 2010 18:40

    Takk for beskrivelsen – vi føler oss også «helt grønn» på bruk av denne. Når vi får en som går ut på dato, skal vi også teste den. Vi har fått beskjed om at de kan ligge utenfor kjøleskap og at de da holder i ett år, så vi har en liggende på skolen og en med oss hvis er ute på «langtur». Man får jo fornyet resept en gang i året!

    Du skriver så herlig og befriende – godt at du klarer å ha litt humor oppi det hele.

    Hilsen Lotte, mamma til Kaja 7 år med diabetes siden mai 2009

  2. Diamamma / Sep 17 2010 19:52

    Ah. Takk. Håper vi aldri, aldri, aldri må bruke den. Men nå fikk jeg jammen en fin repetisjon!

  3. line / Sep 25 2010 19:46

    det var godt å se en bruksanvisning! vi fikk ikke en slik detaljert forklaring på sykehuset, kun en kjapp forklaring, har henta ut en ekstra fra apoteket, så har vi en å prøve på, dette innlegget motiverte meg iallefall til å få ut fingern, og faktisk gjøre det!

  4. line / Okt 6 2010 09:49

    hei! så akkurat kommentaren din på sarabloggen ( jeg kan være litt treig i oppfattelsen noen ganger 😉 )..
    vi veier og teller og regner karbohydrater hele tiden, vi! hvordan gjør dere beregninger om bolusdoser og korreksjonsdoser?
    vi har et lite hefte med antall kbh pr posjon, pr 100 gram eller pr enhet, og har kalkulator med oss overalt! feks spiser sara en brødskive, er det 15 g kbh, da tar vi 15 g / 80, og gir henne 0,2 IE
    dette delingstallet, som nå er 80, kommer til å justeres over tid når insulinbehovet endrer seg.
    interessant å høre hvordan dere gjør det!

Legg att eit svar

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com logo

Du kommenterer no med WordPress.com-kontoen din. Logg ut / Endre )

Twitter-bilde

Du kommenterer no med Twitter-kontoen din. Logg ut / Endre )

Facebook-foto

Du kommenterer no med Facebook-kontoen din. Logg ut / Endre )

Google+ photo

Du kommenterer no med Google+-kontoen din. Logg ut / Endre )

Koplar til %s

%d bloggarar likar dette: